|
Etyoloji
A. Primer osteoporoz: bütün osteoporozlların
%95'ini
oluşturur.
İdiopatik osteoporoz
Çocuklarda
ve
genç
erişkinlerde
görülür.
Gonodal
fonksiyonlar
normaldir.
Kadın
erkek
oranı
normaldir.
Tip I osteoporoz
Menopoz
ya
da
andropozdan
sonra
görülür.
Daha
çok
vertebral
(T8'in
altı),
ve
distal
radiusta
(Colles)
kırıklara
yol
açar.
Kadın
erkek
oranı
6/1'dir.
Tip II osteoporoz (Senil osteopoz)
Genellikle
70
yaşından
sonra
görülür
(kadınlarda
daha
erken).
Kadın
erkek
oranı
2/1'dir.
Daha
çok
vertebra,
femur
boynu,
pelvis,
proksimal
humerus
ve
proksimal
tibia
kırıkları
olur.
B. Sekonder osteoporoz
Çeşitli
nedenlere
bağlıdır;
a. Endokrin nedenler: Cushing sendromu,
hiperparatiroidizm,
hipertiroidizm,
hipogonodizm,
hiperprolaktinoma,
diyabet
b. İlaçlar: Glükokortikoidler, barbitüratlar,
sigara
,
etanol
c. Diğer nedenler: İmmobilizasyon, kr. böbrek
yetersizliği, romatoid
artrit,
sarkoidoz,
habis
hstalıklar
Klinik ve laboratuvar bulguları
Klinikteki
başlıca
bulgular
kemik
ağrıları
ve
kırıklardır.
Ağrı
lokalizedir
ve
yük
taşımakla
artar.
Lokal
duyarlılık
mevcuttur.
basit
bir
hareketle
çok
rahat
kemik
kırıkları
olabilir.
Kanda, kalsiyum, fosfor,
magnezyum
ve
alkali
fosfataz
değerleri
genellikle
normaldir.
İdrarda
kollajen
yıkım
ürünü
olan
hidroksipirolin
miktarı
artar.
Fakat
osteomalasik
hastalarda
hidroksiprolin
miktarı
daha
yüksektir.
Kemik kitlesindeki kayıp
ancak
%30'un
üzerine
çıkarsa
kemiğin
röntgenolojik
incelemesinde
dansitenin
azaldığı
görülebilir.
Kemik
dansitometrisi
de
maalesef
erken
dönem
kemik
kaybını
ortaya
çıkaramamaktadır
ve
ayrıca
pahalıdır.
Tedavide önce sekonder
osteopoz
nedeni
varsa
araştırılır.
Bifosfonat
kullanımı
osteoporozu
azaltabilir.
Menopozdaki
kadınlara
östrojen
verilir.
PAGET HASTALIĞI (Osteitis
deformans)
40
yaşın
üzerinde
%3
oranında
görülen
ve
nedeni
bilinmeyen
bir
kemik
hastalığıdır.
Lokalize
olarak
kemik
yıkım
ve
yapımı
artmıştır.
Tutulan
bölgelerde
osteoklastik
faali-yet
aşırı
artmıştır.
Osteoblastik
faaliyet
de
aşı-rı
artmıştır.
Buna
bağlı
olarak
kemik
lamelleri
ve
trabekülleri
kabalaşmış
ve
kalınlaşmıştır.
Artan
osteoid
doku
kalsifiye
olmasına
rağmen
kemik
zayıflamıştır.
En
çok
pelvis,
femur,
kafatası,
tibia,
vertebra,
klavikula
ve
humerus
tutulur.
Hastalık
genellikle
asemptomatiktir.
Başlıca
bulgular
yorgunluk,
baş
ve
ekstremite
ağrıları,
deformiteler,
makrosefali
ve
işitme
azlığıdır.
Radyolojik
olarak
saptanan
bulgu-lar
şunlardır;
tutulan
kemiklerde
lokalize
dansite
artışı,
kortekste
kalınlaşma,
trabekül-lerde
kalınlaşma
ve
kabalaşma,
şekil
bozuklukları.
Alkali
fosfataz
yüksektir
(osteoblastik
faaliyetin
artığını
gösterir),
idrarda
hidroksiprolin
miktarı
artmıştır
(kollajen
yıkımının
arttığını
gösterir).
Tedavide antienflamatuvarlar,
kalsitonin,
ve
etidronat
disodyum
kullanılır.
|
